مارک کارنی، نخستوزیر کانادا، روز چهارشنبه در جمع خبرنگاران در پارلمان اعلام کرد که این کشور در نظر دارد در نشست آتی مجمع عمومی سازمان ملل متحد در ماه سپتامبر، کشور مستقل فلسطین را به رسمیت بشناسد.
کارنی در کنار آنیتا آنان، وزیر امور خارجه، و پس از نشست کابینه که به بررسی مذاکرات تجاری با ایالات متحده و تحولات خاورمیانه اختصاص داشت، شرایط این تصمیم را تشریح کرد. وی تأکید کرد که این شناسایی مشروط به اصلاحات بنیادین در ساختار حکمرانی تشکیلات خودگردان فلسطین، برگزاری انتخابات عمومی در سال ۲۰۲۶ بدون مشارکت حماس و همچنین تعهد به خلع سلاح است.
وی با اشاره به تعهد دیرین کانادا به راهحل دوکشوری، گفت: «امروز دیگر این راهحل، در شکل سنتی خود، عملی نیست.» کارنی افزود که حمله خونین حماس در هفتم اکتبر ۲۰۲۳ و تداوم رد موجودیت اسرائیل از سوی این گروه، به همراه ناکامی اسرائیل در مهار بحران انسانی غزه، چشمانداز راهحل دوکشوری را بهشدت تضعیف کرده است.
نخستوزیر کانادا همچنین خواستار آزادی تمامی گروگانهای باقیمانده در دست حماس و خلع کامل سلاح فلسطین شد و تأکید کرد: «حماس نمیتواند در آینده کشور فلسطین نقشی داشته باشد.»
کارنی در بیانیهای که چهارشنبه شب منتشر شد، اعلام کرد که در گفتوگویی با محمود عباس، رئیس تشکیلات خودگردان فلسطین، بر مشروط بودن این شناسایی به اجرای اصلاحات اساسی از سوی رهبری فلسطینی تأکید کرده است.
وی در پاسخ به سوالی درباره نقش ایالات متحده گفت که دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، چند روز پیش توسط کییر استارمر، نخستوزیر بریتانیا، در جریان این تصمیم قرار گرفته و به گفته کارنی، ترامپ به حل منازعات بینالمللی «علاقه مستقیم» دارد.
در واکنش به این تصمیم، وزارت امور خارجه اسرائیل آن را رد کرد و آن را «پاداشی برای حماس» و «اقدامی مغایر با تلاشها برای برقراری آتشبس و آزادی گروگانها» توصیف کرد. ایدو مود، سفیر اسرائیل در کانادا، نیز با صدور بیانیهای اعلام کرد که کشورش این تصمیم را نخواهد پذیرفت و آن را تهدیدی برای موجودیت اسرائیل دانست. وی افزود: «چیزی در اعتماد میان دو کشور در حال شکستن است.»
در صحنه داخلی کانادا، حزب محافظهکار از این اقدام دولت لیبرال انتقاد کرده و آن را پیامی اشتباه به جهانیان دانست که گویا «ترور و خشونت ابزار مؤثری برای دستیابی به اهداف سیاسی است.» محافظهکاران همچنین تأکید کردند که این تصمیم بدون مذاکره صلح و کنار گذاشتن خشونت، مشروعیت بخشیدن به تروریسم است.
در مقابل، حزب نیودموکرات از این اقدام استقبال کرد و آن را گامی مثبت ارزیابی نمود، اما خواستار توقف فوری صادرات تسلیحات به اسرائیل و تعلیق توافقنامه تجارت آزاد با این کشور شد.
پیتر مککی، وزیر پیشین امور خارجه از حزب محافظهکار، در گفتوگو با شبکه سی تی وی این تصمیم را «جسورانه» توصیف کرد و هشدار داد که ممکن است پیامدهای ناخواستهای به همراه داشته باشد، بهویژه در بحبوحه مذاکرات حساس تجاری با ایالات متحده.
این تصمیم کانادا در ادامه روند مشابهی از سوی متحدانش اتخاذ شده است؛ امانوئل مکرون، رئیسجمهور فرانسه، هفته گذشته اعلام کرد که کشورش در ماه سپتامبر فلسطین را به رسمیت خواهد شناخت و نخستوزیر بریتانیا نیز روز سهشنبه هشدار داد که در صورت عدم توافق اسرائیل با آتشبس، لندن نیز همین مسیر را در پیش خواهد گرفت.
