با نزدیک شدن به پایان مهلت انحصار پتنت داروی پرطرفدار اوزمپیک (Ozempic) در کانادا، احتمال ورود نسخههای ژنریک و ارزانقیمتتر این دارو به بازار در ژانویه ۲۰۲۶ افزایش یافته است؛ موضوعی که همزمان با امید به دسترسی گستردهتر بیماران، نگرانیهایی را درباره سوءمصرف احتمالی آن نیز برانگیخته است.
اوزمپیک که ابتدا به عنوان دارویی برای درمان دیابت استفاده میشد، بهدلیل اثرات آن در کاهش وزن، بهویژه در میان افراد مشهور، به شهرت جهانی رسید. این دارو به همراه وگووی (Wegovy) که هر دو توسط شرکت داروسازی دانمارکی Novo Nordisk تولید میشوند، حاوی ماده فعال سمگلوتاید (semaglutide) هستند.
با پایان یافتن ثبت اختراع سمگلوتاید در کانادا در تاریخ ۴ ژانویه ۲۰۲۶، این کشور نخستین کشوری در جهان خواهد بود که امکان عرضه نسخه ژنریک این دارو را خواهد داشت.
دکتر کریستوفر لابوس، متخصص قلب و اپیدمیولوژیست در مونترال، در گفتوگو با CTV News نسبت به احتمال تجویز بیرویه این دارو توسط کلینیکهای آنلاین ابراز نگرانی کرد و هشدار داد که این روند میتواند منجر به آسیبهای جدی برای بیماران شود.
در حال حاضر، هزینه استفاده از داروهایی مانند وگووی برای مدیریت وزن مزمن حدود ۴۰۰ دلار در ماه است؛ مبلغی که بسیاری از بیماران بدون بیمه خصوصی قادر به پرداخت آن نیستند. کارشناسان میگویند ورود نسخههای ژنریک میتواند هزینهها را کاهش داده و دسترسی بیماران بیشتری را فراهم کند.
در همین حال، شرکت آمریکایی Hims & Hers Health اعلام کرده که قصد دارد نسخه ژنریک سمگلوتاید را در کانادا عرضه کند. شرکتهای دیگری نیز در حال اقدام برای دریافت تأییدیه سازمان بهداشت کانادا هستند.
با این حال، نگرانیها درباره عوارض جانبی دارو نیز رو به افزایش است. چندین مصرفکننده سابق اوزمپیک در کانادا به دلیل مشکلات گوارشی و دیگر عوارض، در قالب یک دعوی حقوقی گروهی در دادگاه عالی بریتیش کلمبیا از شرکت سازنده شکایت کردهاند. پاتریشیا میلر، یکی از شاکیان، میگوید پس از مصرف ششماهه این دارو در سال ۲۰۲۲، هنوز با دردهای شدید معده و استفراغ مواجه است و ناچار به استفاده از چسب فنتانیل شده است.
شرکت Novo Nordisk در پاسخ به این شکایات اعلام کرده که ایمنی داروهای خود را بهطور مستمر تحت نظارت دارد و اطلاعات لازم درباره عوارض جانبی را مطابق با استانداردهای سازمانهای بهداشتی ارائه میدهد.
