کارشناسان بهداشت هشدار دادهاند که بیماری شاگاس Chagas، عفونتی مرگبار ناشی از انگل تریپانوزوما کروزی که از طریق حشرهای موسوم به «ساس بوسهزن» منتقل میشود، باید بهطور رسمی به عنوان یک بیماری بومی در ایالات متحده شناخته شود. به باور آنان، بیتوجهی به حضور مداوم این بیماری میتواند به افزایش موارد ابتلا و مرگومیر منجر شود.
گزارشی در اینباره هفته گذشته در نشریه Emerging Infectious Diseases وابسته به مرکز کنترل و پیشگیری بیماریهای آمریکا (CDC) منتشر شد. نویسندگان مقاله تأکید کردهاند که شناسایی شاگاس به عنوان بیماری بومی میتواند راه را برای گسترش برنامههای نظارت، پیشگیری، غربالگری و همچنین تأمین منابع مالی تحقیقاتی هموار کند.
دکتر نورمن بیتی، استاد دانشگاه فلوریدا و یکی از نویسندگان گزارش، گفت: «سالهاست منتظریم مسئولان به این واقعیت توجه کنند که شاگاس در جوامع ما حضور دارد.»
بیماری شاگاس پیشتر از سوی سازمان جهانی بهداشت به عنوان یک بیماری گرمسیری مغفول طبقهبندی شده و سازمان بهداشت پانآمریکن آن را در ۲۱ کشور قاره آمریکا بومی دانسته است. این بیماری در آمریکای لاتین یکی از مهمترین علل بیماریهای قلبی محسوب میشود و بار ناتوانی ناشی از آن حتی از مالاریا و زیکا بیشتر است.
طبق دادههای CDC، حدود ۲۸۰ هزار نفر در آمریکا به این بیماری مبتلا هستند، هرچند آمار دقیق از موارد شدید یا مرگومیر ناشی از آن در دست نیست. بررسیها نشان میدهد که ساسهای ناقل در ۳۲ ایالت شناسایی شدهاند، عمدتاً در ایالتهای جنوبی. با تغییرات اقلیمی و افزایش دما، احتمال گسترش این حشرات به مناطق شمالیتر نیز وجود دارد.
موارد ابتلا به بیماری در هشت ایالت از جمله تگزاس، کالیفرنیا و آریزونا گزارش شده است. با این حال، به دلیل نبود الزام قانونی برای گزارشدهی، احتمال میرود آمار واقعی بسیار بالاتر باشد. افزون بر این، دامپزشکان ابتلا در حیوانات خانگی و باغوحشها، از جمله سگ، گربه و حتی یک اسب را ثبت کردهاند.
این بیماری در مراحل اولیه با تب، بدندرد، خستگی، تهوع و بثورات پوستی بروز میکند و در صورت درمان زودهنگام با داروهای بنزنیدازول یا نیفورتیموکس قابل علاج است. اما در موارد تأخیر، عفونت میتواند به نارسایی قلبی، سکته و مرگ بینجامد.
کارشناسان تأکید میکنند که اعلام رسمی شاگاس به عنوان بیماری بومی در آمریکا میتواند رویکرد سیاستگذاران و افکار عمومی را تغییر دهد. دکتر ماریو خریالوا از دانشگاه اوهایو گفت: «وقتی مسئلهای را صرفاً مشکل دیگران بدانیم، جدی گرفته نمیشود. اما پذیرش اینکه شاگاس در خود ایالات متحده بومی است، زمینهساز تغییر اساسی در سیاستهای بهداشتی خواهد بود.»
او با اشاره به تجربه کشورهای آمریکای لاتین افزود: در کشورهایی مانند شیلی و آرژانتین که کارزارهای آگاهیرسانی گسترده انجام شده، بسیاری از بیماران شناسایی و تحت درمان قرار گرفتهاند.
کارشناسان آمریکایی نیز بر لزوم ایجاد برنامههای کنترلی مشابه طرحهای مبارزه با پشهها تأکید دارند، چراکه تاکنون اقدام موثری برای مهار ساسهای ناقل انجام نشده است. به گفته بیتی، «در حالی که برای کنترل پشهها برنامههای ملی داریم، در مورد ساسهای بوسهزن تقریباً هیچ کاری نکردهایم.»
