احتمال حضور هزاران دانشجوی خارجی بهصورت غیرقانونی در کانادا

یک مقام اداره مهاجرت، پناهندگان و شهروندی کانادا (IRCC) در جلسهای در مجلس عوام فاش کرد که ممکن است حدود ۴۷ هزار دانشجوی خارجی با نقض شرایط ویزای تحصیلی خود، در حال حاضر بهصورت غیرقانونی در کشور اقامت داشته باشند.
عایشه ظفر، رئیس بخش «سلامت نظام مهاجرت» در IRCC، اعلام کرد که ۴۷٬۱۷۵ نفر از افرادی که با ویزای تحصیلی وارد کانادا شدهاند، «احتمالاً عدم واجد شرایط حضور در کانادا» (non-compliant) محسوب میشوند؛ به این معنا که مطابق با شرایط ویزای خود در کلاسها شرکت نمیکنند.
او در نشست ۲۳ سپتامبر کمیته دائمی شهروندی و مهاجرت مجلس عوام گفت:
«ما هنوز بهطور قطعی مشخص نکردهایم که این افراد واقعاً غیرهمخوان هستند یا خیر؛ این ارقام نتایج اولیهای هستند که از سوی مؤسسات آموزشی به ما گزارش شدهاند.»
ظفر در پاسخ به پرسشهای میشل رمپل گارنر، نماینده حزب محافظهکار، که خواستار توضیح درباره نحوه «ردیابی و اخراج» دانشجویان متخلف شده بود، اظهار داشت که این آمار از گزارش مؤسسات آموزش عالی کانادا بهدست آمده که اعلام کردهاند ارتباط خود را با برخی دانشجویان بینالمللی از دست دادهاند.
او افزود مشخص کردن تعداد دقیق دانشجویانی که واقعاً شرایط ویزای خود را نقض کردهاند «چالشبرانگیز» خواهد بود. به گفته او، مسئولیت شناسایی و اخراج این افراد بر عهده آژانس خدمات مرزی کانادا (CBSA) است:
«هر تبعه خارجی در کانادا تحت صلاحیت آژانس خدمات مرزی قرار دارد و این آژانس یک تیم تحقیقاتی داخلی برای این موضوع دارد.»
ظفر همچنین تأکید کرد که هند یکی از کشورهای اصلی در زمینه تقلبهای مهاجرتی به کانادا محسوب میشود. او در پاسخ به این پرسش که «کدام کشورها در زمینه تقلب شناسایی شدهاند؟» گفت: «هند یکی از کشورهای اصلی است.»
بر اساس گزارشهای IRCC، این نهاد دوبار در سال از طریق مؤسسات آموزشی منتخب (DLIs) وضعیت حضور دانشجویان خارجی را بررسی میکند. اگر یک مؤسسه گزارش دهد که دانشجویی در کلاسها شرکت نمیکند، این اطلاعات به پرونده مهاجرتی فرد اضافه میشود و میتواند بر تصمیمهای بعدی مهاجرتی او تأثیر بگذارد. در مواردی نیز ممکن است پرونده برای اقدامات اجرایی به CBSA ارجاع داده شود.
با این حال، گزارش سال ۲۰۲۴ IRCC تصریح میکند که این نهاد هیچ سازوکاری برای برخورد با مؤسساتی که گزارشهای انطباق را ارائه نمیکنند، ندارد:
«در حال حاضر، IRCC هیچ مکانیسمی برای اقدام علیه مؤسسات آموزشیای که گزارش خود را ارسال نمیکنند، ندارد.»
افزایش تعداد «غایبان» در ویزاهای تحصیلی
اوایل سال جاری، دادههای IRCC نشان داد که تنها در بهار ۲۰۲۴، حدود ۵۰ هزار تبعه خارجی که با ویزای تحصیلی وارد کانادا شده بودند، از سوی مؤسسات آموزشی بهعنوان «غایب» (no-shows) گزارش شدند. از این میان، ۱۹٬۵۸۲ مورد مربوط به اتباع هند و ۴٬۲۷۹ مورد مربوط به اتباع چین بوده است.
کاهش چشمگیر صدور ویزاهای تحصیلی
دولت لیبرال به نخستوزیری مارک کارنی در حال اجرای کاهشهای گسترده در حوزه مهاجرت موقت و دائم است و ویزاهای تحصیلی بیشترین کاهش را تجربه کردهاند. در شش ماه نخست سال ۲۰۲۵، تنها ۳۶٬۴۱۷ مجوز تحصیل صادر شده است، در حالیکه در مدت مشابه سال ۲۰۲۴ این رقم ۱۲۵٬۰۳۴ مورد بود.
نگرانیها از سوءاستفاده باندهای سازمانیافته
در نشست اخیر مجلس، الکسیس برونل-دوسِپ، نماینده حزب بلوک کبکوا، به گزارشی از رادیو کانادا اشاره کرد که از وجود شبکهای از باندهای ساحل عاج خبر میدهد که با استفاده از برنامه ویزای تحصیلی، اعضای خود را وارد کانادا میکنند. او گفت:
«جنایتکاران از سهلانگاری اداره مهاجرت، پناهندگان و شهروندی کانادا سوءاستفاده میکنند تا صدها میلیون دلار به جیب بزنند.»



