دهها هزار دانشجوی بینالمللی که پیشتر موفق به دریافت ویزای کار پس از تحصیل شدهاند، تا پایان سال جاری میلادی اعتبار این مجوزها را از دست خواهند داد؛ وضعیتی که آینده آنان در کانادا را مبهم کرده و برخی اقتصاددانان را به طرح این پرسش واداشته که آیا بخشی از آنان بدون وضعیت قانونی در کشور باقی خواهند ماند.
بر اساس دادههای اداره مهاجرت، پناهندگی و شهروندی کانادا (IRCC)، ۳۱ هزار و ۶۱۰ نفر تا ۳۰ سپتامبر دارای ویزای معتبر کار پس از تحصیل بودهاند و این مجوزها تا ۳۱ دسامبر منقضی میشود؛ آماری که اکنون به دلیل نامشخص بودن تعداد افرادی که پس از پایان اعتبار، همچنان در کشور میمانند، زیر ذرهبین کارشناسان قرار گرفته است.
اوتاوا در ماههای اخیر تلاش کرده تعداد ساکنان موقت را که در اکتبر ۲۰۲۴ به ۷.۶ درصد جمعیت کشور رسیده بود، کاهش دهد و این سهم را تا پایان ۲۰۲۷ به ۵ درصد برساند. تازهترین آمارها نشان میدهد که ۷.۳ درصد جمعیت—معادل سه میلیون نفر—را افراد دارای وضعیت موقت تشکیل میدهند، اما این رقم شامل کسانی که با ویزای منقضیشده در کشور ماندهاند، نمیشود.
بنجمین تَل، معاون اقتصاددان ارشد CIBC، در گزارشی نوشت که بر اساس پژوهش پیشین، شمار افرادی که با ویزای منقضیشده همچنان در کانادا ساکناند میتواند به نزدیک یک میلیون نفر برسد.
اداره مهاجرت در پاسخ به روزنامه «گلوب اند میل» اعلام کرده که تخمینی از تعداد دارندگان منقضیشده ویزای کار پس از تحصیل در دست ندارد و تأکید کرده است که دارنده هر مجوز باید در پایان مدت اعتبار، کانادا را ترک کند.
در سال گذشته، آژانس خدمات مرزی کانادا حدود ۱۸ هزار نفر را اخراج کرده است، اما این آمار تفکیکشده براساس نوع ویزا منتشر نمیشود.
دادههای اداره مهاجرت نشان میدهد تعداد ویزاهای در آستانه انقضا نسبت به سال گذشته که حدود ۷۰ هزار مورد بود، کاهش یافته است. با این حال، برآورد اینکه چه تعداد از دانشجویان کشور را ترک کردهاند، چه کسانی ویزای جدید گرفتهاند، چه کسانی به اقامت دائم رسیدهاند و چه تعداد بدون وضعیت ماندهاند، دشوار است.
آمارهای سال ۲۰۲۵ نشان میدهد از میان حدود ۱۱۵ هزار دارنده ویزای کار پس از تحصیل که اعتبار ویزای آنان در همان سال به پایان رسید، تنها ۱۲ درصد توانستند ویزای خود را تمدید یا به مجوز دیگری منتقل کنند. این رقم شامل افرادی که به اقامت دائم رسیدهاند نمیشود؛ دادههای اداره آمار کانادا نشان میدهد ۱۲ درصد از مقیمان دائم ۲۰۲۲ پیشتر چنین ویزایی داشتهاند.
سید حسان، مدیر اتحاد کارگران مهاجر برای تغییر، میگوید بسیاری از دانشجویان در تلاشاند از مسیرهای دیگری مانند درخواست ویزای توریستی، تمدید ویزای کار یا پناهندگی در کشور بمانند، اما زندگی برای بسیاری از آنان در کانادا «تقریباً غیرممکن» شده است؛ از جمله به دلیل هزینههای بالا، دستمزدهای پایین و مسدود شدن مسیر اقامت دائم.
جمعیت دانشجویان بینالمللی در دهه گذشته بهطور چشمگیری افزایش یافته و از ۳۵۰ هزار نفر در سال ۲۰۱۵ به بیش از یک میلیون نفر در ۲۰۲۳ رسیده است؛ افزایشی که بخشی از آن برای پاسخ به کمبود نیروی کار پس از پاندمی کووید بود. صدور ویزای کار پس از تحصیل نیز در همین بازه با رشدی بیش از ۶۰۰ درصدی مواجه شد.
از سال ۲۰۲۴ دولت فدرال برای مهار فشارهای اقتصادی و اجتماعی، محدودیتهایی در مسیر دانشجویان بینالمللی و همچنین کاهش هدفگذاری برای پذیرش اقامت دائم اعمال کرده است؛ موضوعی که برخی کارشناسان آن را تغییر ناگهانی سیاستهایی میدانند که پیشتر دانشجویان را به آمدن و ماندن در کانادا تشویق میکرد.
سال گذشته صدها دانشجو و دارنده ویزای کار پس از تحصیل در برامپتون انتاریو در اعتراض به اخراجها و سختتر شدن سیاستها تظاهرات کردند. بسیاری از آنان بدهیهای سنگینی برای پرداخت شهریه بینالمللی پذیرفته و اکنون جزو همان ۳۱ هزار و ۶۱۰ نفری هستند که ویزایشان در هفتههای آینده منقضی میشود.
