
رئیسجمهور ایالات متحده، دونالد ترامپ، روز پنجشنبه بهطور موقت برخی از کالاهای وارداتی از کانادا و مکزیک را از تعرفههای جدید معاف کرد، اما این معافیت شامل تمام محصولات نمیشود. این تصمیم دو روز پس از آغاز جنگ تجاری قارهای و در چارچوب توافقنامه تجارت آزاد آمریکای شمالی (CUSMA) اتخاذ شده است.
بر اساس فرمان اجرایی جدیدی که ترامپ امضا کرد، برخی از واردات از کانادا که با توافقنامه تجاری آمریکا-مکزیک-کانادا (CUSMA) مطابقت دارند—از جمله قطعات خودروسازی—به مدت یک ماه از تعرفه ۲۵ درصدی معاف خواهند شد. این در حالی است که واردات پتاس از کانادا که برای تولید کود در آمریکا استفاده میشود، مشمول تعرفه ۱۰ درصدی خواهد شد؛ نرخی که مشابه تعرفه اعمالشده بر محصولات انرژی کانادا است.
در همین حال، مکزیک نیز معافیت مشابهی دریافت کرده و کالاهای این کشور که با CUSMA مطابقت دارند، برای یک ماه از تعرفههای ۲۵ درصدی مستثنی خواهند بود. با این وجود، ۶۲ درصد از واردات کانادا و ۵۰ درصد از واردات مکزیک که مطابق با این توافقنامه نیستند، همچنان مشمول تعرفههای جدید خواهند شد.
روزنامه اقتصادی معتبرفایننشنال تایمز، این اقدام را «عقبنشینی عمده از سیاست تجاری تهاجمی دولت ترامپ» توصیف کرده است.
در واکنش به این اقدامات، دولت کانادا اعلام کرد که دور دوم تعرفههای تلافیجویانه خود را که قرار بود ظرف سه هفته آینده بر ۱۲۵ میلیارد دلار از کالاهای آمریکایی اعمال شود، تا دوم آوریل به تعویق میاندازد. این اقدام پس از آن صورت گرفت که دولت ترامپ معافیتهای موقتی را برای برخی کالاهای کانادایی در نظر گرفت.
دومینیک لبلان، وزیر دارایی کانادا، در این باره اظهار داشت: «ما به تلاش برای حذف تمامی تعرفهها ادامه خواهیم داد.» نخستوزیر جاستین ترودو نیز در موضعی قاطع اعلام کرد که کانادا تا زمانی که تمام تعرفههای آمریکا لغو نشود، از اقدامات تلافیجویانه خود عقبنشینی نخواهد کرد.
علاوه بر دولت فدرال، برخی استانهای کانادا نیز اقدامات متقابلی را علیه آمریکا در پیش گرفتهاند. داگ فورد، نخستوزیر انتاریو، از اعمال مالیات ۲۵ درصدی بر صادرات برق به ایالات متحده خبر داد، در حالی که دیوید ابی، نخستوزیر بریتیش کلمبیا، اعلام کرد که وسایل نقلیه تجاری آمریکایی که از طریق این استان به آلاسکا عبور میکنند، مشمول عوارض جدید خواهند شد.
تصمیم ترامپ برای اعمال تعرفهها، بازارهای مالی را متزلزل کرده و فضای عدم اطمینان اقتصادی را برای بسیاری از کسبوکارها ایجاد کرده است. با این حال، ترامپ تأکید کرده که این اقدامات صرفاً به دلیل مسائل اقتصادی نیست و دولت او بهدنبال اجرای سیاستهای تجاری «متقابل» برای تطابق با تعرفهها و سیاستهای تجاری سایر کشورها است.
همچنین، ترامپ اعلام کرده که معافیت موقت صنعت خودروسازی آمریکای شمالی، که شامل شرکتهای جنرال موتورز، فورد و استلانتیس میشود، تا دوم آوریل ادامه خواهد داشت و پس از آن، تعرفههای تجاری جدید اجرایی خواهند شد.
در همین حال، تنشهای دیپلماتیک میان واشنگتن و اتاوا نیز شدت گرفته است. ملانی جولی، وزیر امور خارجه کانادا، در مصاحبهای با سی ان ان ضمن انتقاد از رویکرد دولت ترامپ، اظهار داشت: «ما از بیاحترامیهای دولت ترامپ خسته شدهایم. کاناداییها دیگر تحمل این رفتار را ندارند.»
با وجود این معافیتهای موقت، چشمانداز پایان یافتن جنگ تجاری میان آمریکا، کانادا و مکزیک همچنان نامشخص است. نخستوزیر کانادا در اظهاراتی صریح و بیپرده تأکید کرد: «جنگ تجاری که ایالات متحده آغاز کرده است، برای آیندهای قابل پیشبینی ادامه خواهد داشت.»
به نظر میرسد که این درگیری تجاری نهتنها پیامدهای اقتصادی، بلکه تأثیرات ژرفی بر روابط دیپلماتیک آمریکا با نزدیکترین شرکای تجاری خود خواهد گذاشت.